W 2026 roku przypada 100. rocznica urodzin Andrzeja Wajdy – jednego z najwybitniejszych polskich reżyserów, laureata Oscara i twórcy niezapomnianych filmów, które stały się ikonami polskiej i światowej kinematografii. Z tej okazji polski Sejm i inne instytucje podjęły uchwały ustanawiające Rok Wajdy, aby uhonorować jego dorobek i promować jego twórczość w kraju i za granicą. Poniżej zebrane zostały najważniejsze działania organizowane w ramach obchodów:


Marking the centenary of Andrzej Wajda’s birth, this international symposium invites participants to reconsider Wajda not only as one of the defining figures of Polish and European cinema, but also as an intermedial artist whose work unfolds across film, literature, theatre, visual art, political history, and archival practice.

Wajda’s films are deeply rooted in literary adaptation, painterly composition, scenographic imagination, and the transformation of historical experience into visual and performative forms. His artistic language negotiates the relationships between word and image, stage and screen, documentary and fiction, as well as individual memory and collective history. Rather than approaching Wajda solely within the boundaries of film history, the symposium situates his work within broader discussions of artistic form, political aesthetics, cultural memory, and the circulation of images across media.

The title Wajda After Images refers both to the enduring power of Wajda’s images beyond their original historical moment and to the afterlives of cinema itself—its transformations across theatre, visual art, exhibition practice, television, digital media, video games, and contemporary forms of memory culture.
The symposium welcomes papers that address Wajda’s work directly, as well as proposals that use his cinema as a point of departure for broader reflections on Polish, European, Japanese, and global visual culture. We are particularly interested in interdisciplinary approaches that examine cinema in relation to other media, institutions, archives, and political histories.


Requirements (PDF)

Submission deadline: 23 August 2026
Notification of acceptance: Late August / Early September 2026

To apply, please send submissions to:
pachciarek [at] aoni.waseda.jp  *Please replace [at] with @.

Subject line: Wajda After Images CFP – [Surname]

Please submit the following materials:

• paper title
• abstract (250–300 words)
• short biographical note (100–150 words)
• institutional affiliation (if applicable)
• contact email
• optional indication of the thematic area to which your paper relates

Presentations should be 20 minutes, followed by discussion.

The symposium welcomes proposals from scholars working in film studies, theatre studies, literature, art history, media studies, Slavic studies, Japanese studies, cultural studies, history, museum studies, game studies, and related disciplines.

We also welcome proposals from curators, archivists, artists, translators, filmmakers, and other cultural practitioners whose work engages with Andrzej Wajda’s legacy or with broader questions of cinema, intermediality, visual culture, cultural memory, and political aesthetics.


Alongside the academic programme, the symposium will feature a modest display of selected archival materials related to Andrzej Wajda’s work. The display will highlight the material and intermedial dimensions of his artistic practice.


Okuma Auditorium – Main Auditorium, Waseda Campus, Waseda University (In-person)


Students, Graduate students, Faculty members, Research members


English


Waseda Institute for Advanced Studies (WIAS)


Manggha Museum of Japanese Art and Technology (Kraków)
Polish Institute in Tokyo (Embassy of the Republic of Poland)


National Film Archive of Japan (NFAJ)
The Japanese Society for Slavic and East European Studies (JSSSLL)


Culture.pl


This symposium forms part of the international project Wajda After Images, commemorating the centenary of Andrzej Wajda’s birth. The project includes an international symposium and an accompanying exhibition in Japan.

The project is co-financed by the Minister of Culture and National Heritage of the Republic of Poland under the Inspiring Culture 2026–2027 programme.


PACHCIAREK Pawel (Assistant Professor, WIAS)



Wystawa przygotowywana w ramach obchodów Roku Andrzeja Wajdy, prezentuje wielowymiarowy portret jednego z najważniejszych twórców polskiej kultury XX i XXI wieku. Ekspozycja ukazuje Wajdę jako artystę o światowej renomie, a zarazem jako obywatela głęboko zaangażowanego w sprawy publiczne, uczestnika kluczowych wydarzeń historycznych oraz senatora Rzeczypospolitej Polskiej I kadencji. Umiejscowienie wystawy w gmachu Senatu podkreśla wyjątkowe połączenie sztuki, odpowiedzialności społecznej i służby państwu, które stanowiło istotny wymiar w biografii Artysty. 

Wystawa została podzielona na siedem tematycznych rozdziałów, prowadzących widza przez życie i twórczość Andrzeja Wajdy. Rozdział Korzenie przybliża rodzinne i biograficzne doświadczenia, które ukształtowały jego wrażliwość oraz postawę wobec historii i losów Polski. Szczególne znaczenie mają tu przeżycia wojenne, w tym śmierć ojca zamordowanego w czasie zbrodni katyńskiej, wpływ tych wydarzeń na życie przyszłego Artysty oraz trwały efekt tych doświadczeń na artystyczną i obywatelską świadomość przyszłego Reżysera. Część Sztuka ukazuje Wajdę jako twórcę wizualnego – rysownika i malarza, dla którego myślenie obrazem i wrażliwość plastyczna były podstawą pracy artystycznej. Jego szkice, notatki i projekty plastyczne stanowią klucz do zrozumienia filmowej i teatralnej wyobraźni Reżysera. Rozdział Film poświęcony jest jego najważniejszym dziełom filmowym, podejmującym tematy historii, pamięci, moralnych wyborów i losów jednostki uwikłanej w wielkie procesy i przemiany społeczne. Wajda jawi się tu jako twórca, który potrafi nadać uniwersalny wymiar iście polskim doświadczeniom. 

Rozdział Teatr przypomina działalność Wajdy jako wybitnego reżysera scenicznego, współpracującego z najważniejszymi teatrami w Polsce i za granicą. Teatr był dla Andrzeja Wajdy przestrzenią artystycznego dialogu, eksperymentu i refleksji nad współczesnością. Szczególne miejsce w narracji wystawy zajmuje Muzeum Manggha – bodaj najważniejszy projekt zainicjowany przez Andrzeja Wajdę i jego Małżonkę Krystynę Zachwatowicz-Wajdową, będący wyrazem ich wspólnego przekonania o społecznej roli kultury oraz pozostawiony trwały ślad ich artystycznego i kulturalnego mecenatu w Krakowie. Osobny rozdział poświęcono Japonii, stanowiącej jedną z największych fascynacji artysty od lat wczesnej młodości. Kontakt z kulturą japońską, sztuką ukiyo-e oraz liczne podróże do Japonii, przyjaźnie i praca z Japończykami, ukształtowały jego estetykę i doprowadziły do powstania Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha (dziś Muzeum) – symbolu dialogu międzykulturowego i swoistego okna wychodzącego w kierunku Dalekiego (z naszej, europejskiej perspektywy) Wschodu. Wystawę zamyka rozdział Wajda-Obywatel przypominający o zaangażowaniu społecznym i politycznym Artysty, jego działalność w okresie „Solidarności” oraz pracę w Senacie RP. Wajda ukazany jest tu jako artysta odpowiedzialny, przekonany o powinnościach twórcy wobec wspólnoty i państwa.  
  
Wystawa stanowi refleksyjną opowieść o życiu i dorobku twórcy, który potrafił łączyć sztukę z obywatelskim zaangażowaniem. To zaproszenie do ponownego odczytania jego dzieła jako ważnego głosu w rozmowie o historii, kulturze i współczesnej Polsce. 




Wystawa przygotowana z okazji setnej rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy będzie osobistą, subiektywną opowieścią o reżyserze, stworzoną przez jego żonę Krystynę Zachwatowicz-Wajdę. Ekspozycja nie ma charakteru chronologicznej biografii, lecz skupia się na wybranych wątkach z życia artysty, jego twórczości, zaangażowania społecznego oraz fascynacji Japonią. Całość oparta będzie na fotografiach, cytatach, notatkach i rysunkach z archiwum Wajdy, ukazując go jako postać wielowymiarową i niejednoznaczną.



Wystawa przygotowana wspólnie z Urzędem Miasta Krakowa opowie o związkach reżysera z Krakowem oraz o jego kilkukrotnych próbach interpretacji twórczości Stanisława Wyspiańskiego, artysty na wskroś krakowskiego.

Wajda zrealizował trzy dramaty Stanisława Wyspiańskiego: Wesele, Klątwę i Noc listopadową. Z realizacji Wesela, adaptowanego zresztą trzykrotnie, zachowały się wielobarwne szkice i notatki robocze, które zostaną zaprezentowane na wystawie. Sama przestrzeń Pawilonu Wyspiańskiego została przez Wajdę szczegółowo rozrysowana, a materiały projektowe zostaną pokazane Gościom Pawilonu na tej wystawie.



Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha, w którym jest przechowywane Archiwum Andrzeja Wajdy, oraz Filmmuseum w Düsseldorfie – jedna z najważniejszych tego typu instytucji w Europie, organizują wspólną wystawę jego twórczości, która przybliży niemieckiemu widzowi dorobek naszego wielkiego artysty. Wystawą chcemy przybliżyć Wajdę jako twórcę nowoczesnego, który zawsze trzymał rękę na pulsie współczesnej kultury, który jak mało kto potrafił opowiadać o ludziach młodych i którego talent pozwalał Wajdzie kręcić filmy i wystawiać sztuki na całym świecie. 

Wystawa podzielona będzie na kilka stref, w których opowiemy o filmach wojennych i współczesnych Wajdy, o Polskiej Szkole Filmowej i Kinie Moralnego Niepokoju, filmach polskich i zagranicznych reżysera, o Wajdzie jako twórcy filmowym i teatralnym, o jego odkryciach aktorskich – w tym o Meryl Streep, a także o jego osiągnięciach jako opiekuna młodych filmowców w Zespole Filmowym „X”. Wajda to reżyser doceniany na całym świecie, laureat najważniejszych wyróżnień i laurów, w tym Złotej Palmy w Cannes i Oscara. I tymi dowodami sławy zakończymy naszą narrację. A towarzyszyć im będą fascynujące rysunki, storyboardy i moodboardy, fotosy i plakaty, legendarne rekwizyty ze sławnych filmów oraz materiały dokumentujące proces twórczy. Nie zabraknie też wielkoformatowych projekcji, które zamienią wystawę w multimedialny spektakl składający się z najsławniejszych scen z dzieł Andrzeja Wajdy.



Andrzej Wajda i Krystyna Zachwatowicz poznali się w 1971 roku. Reżyser szukał wtedy kogoś, kto pomógłby mu przygotować kostiumy do spektaklu Biesy w Starym Teatrze w Krakowie. Piotr Skrzynecki, twórca kabaretu Piwnica pod Baranami, a prywatnie przyjaciel Wajdy, polecił mu wtedy Krystynę Zachwatowicz. Praca nad tym projektem stała się początkiem ich wspólnego życia, miłości i współpracy teatralnej, filmowej i społecznej. Wystawa jest opowieścią o życiu i twórczości artystów, którzy tego samego chcieli, podobnie myśleli i wierzyli, że to wszystko da się zrealizować.

Suwałki, będące miejscem narodzin Wajdy, są szczególne i wyjątkowe. Wajda był silnie związany z regionem, podtrzymywał przez całe życie więź z krainą lat dziecinnych i lokalną społecznością. Miasto Suwałki i ciepłe wspomnienia z nimi związane, stanowią punkt wyjścia do refleksji nad relacją między miejscem urodzenia, doświadczeniem wczesnodziecięcym, lokalnym a późniejszą działalnością artystyczną i obywatelską artysty. To doskonała okazja, by powrócić tu jeszcze raz.


Przy okazji celebracji Roku Andrzeja Wajdy planowane są również wystawy m.in. w warszawskiej Kordegardzie, Instytucie Polskim w Budapeszcie, KCB w Belgradzie. Muzeum Manggha przygotuje także konferencję naukową na Uniwersytecie Waseda w Japonii, w całości poświęconą osobie Wajdy i obchodom
jego Roku.


PARTNER OBCHODÓW ROKU ANDRZEJA WAJDY